Alternaif

Merkezi ABD’de bulunan, 1 milyon üyeli Hayvan Hakları örgütü PETA ( People For The Ethical Treatment of Animals / Hayvanlara Etik Muamele İçin Mücadele Edenler Birliği) ve bilim insanları ‘hayvan deneyleri’ hakkında bakın ne diyor. İşte, sıkça sorulan sorular ve yanıtları:

» Yiyecek, giyim ya da deney gibi amaçlarla kullanılan hayvanların çoğu zaten bu amaç için dünyaya getiriliyor, o halde onları kullanmakta ne sakınca olabilir?
- Belli bir amaç için dünyaya getirilip yetiştirilmiş olmak, bir hayvanın biyolojik olarak sahip olduğu acı ya da korku hissetme yetisini değiştirmez.

» Tıp alanında sağlanan büyük gelişmelerin hepsi hayvan deneylerine dayanmıyor mu?
- Tıp tarihçileri, yaygın bulaşıcı hastalıklara bağlı ölüm oranlarında 1900’lerden bu yana yaşanan düşüşün, beslenme ve hijyen standartlarının yükselmesine bağlı olduğunu, hayvan deneylerinden elde edilen bulguların bu gelişmede hiçbir payının olmadığını göstermiştir. Tıp alanındaki önemli gelişmelerin büyük kısmı hayvan deneylerinden bağımsız buluşlar sayesinde gerçekleşmiştir: Anestezi, stetoskop, morfin, radyum, penisilin, yapay solunum, röntgen ışını, antiseptikler, CAT, MRI ve PET taramaları; bakteriyoloji ve mikrop/bakteri (germ theory) çalışmaları; kolesterol ile kalp hastalığı, sigara ile kanser arasındaki bağın keşfi; HIV virüsünün saptanması vb. Hayvan deneyleri bu ve benzeri gelişmelerde hiçbir rol oynamamıştır…

» Çiçek aşısı gibi, bugün kullanılan ilaçların büyük kısmında hayvanlar kullanılmamış mıydı?
- Bu aşının geliştirilmesinde iki ayrı çalışma yürütülmüştü: Biri Nobel Ödülü kazanan ve hayvan deneyi içermeyen tüplü çalışma (in vitro), diğeri de çok sayıda hayvanın öldürüldüğü hayvan deneylerine dayanan çalışma. Nobel Ödülü sahibi Arthur Kornberg, çiçek hastalığı taşı yan maymunlar üzerinde 40 yıl boyunca yapılan deneylerin tedavinin bulunması yönünde çok az ilerleme sağladığını söylüyor. Asıl çığır açıcı gelişme, bilim insanlarının insan ve maymun hücrelerinden virüsü üretmeyi başarmaları sayesinde yaşandı. Şüphesiz, bazı tıbbî gelişmeler acımasız hayvan deneylerinin ürünüdür, ama bu demek değildir ki hayvan deneyleri olmasa bu gelişmeler gerçekleşmezdi ya da 1800’lerden kalma ilkel teknikler bugün hâlâ geçerlidir. Hayvan deneyleri yapılmamış olsa bugün hangi noktada olacağımızı kestirmek imkânsız, zira tıp tarihi boyunca hayvan deneyi içermeyen araştırmalara çok az kaynak ayrılmıştır. Aslında, hayvan deneyleri insan sağlığı açısından sıklıkla yanlış yönlendirici olmaktadır.

» Hayvanları kullanmadığımız takdirde, yeni ilaçları insanlar üzerinde denemek zorunda kalmaz mıydık?
- Burada, hayvanlar ile insanlar arasında bir seçim yapmak söz konusu değil. İlaçların, hayvanlar üzerinde denenmiş bile olsa güvenli olduğu kesin olarak bilinemez, çünkü insanlar ile diğer hayvanlar arasındaki fizyolojik farklılıklar nedeniyle hayvan deneylerinden elde edilen sonuçlar insanlara kesin şekilde uygulanamaz. Hayvan deneyleriyle onaylanan bazı ilaçlar insanlarda kullanıldığında ciddi ve beklenmedik yan etkilere yol açıyor. İlaç sanayii hayvan deneylerinden vazgeçip kuantum farmakolojisine ve tüplü testlere geçse, zararlı etkileri olan ilaçlardan korunmuş olurduk.

» Hayvanlar üzerinde deney yapılmadan tıp araştırmaları nasıl yürütülür?
- Klinik ve epidemiyolojik çalışmalar, kadavralar üzerinde yapılan incelemeler ve bilgisayar simülasyonları hayvan deneylerine kıyasla çok daha hızlı, ucuz ve insanîdir. Bilim insanları insan beyni hücresini kullanarak tümörlerin incelenmesinde kullanılabilecek “mikro beyin” modelleri geliştirmiş, yapay deri ve kemik iliği örnekleri yaratmışlardır. Artık hayvanları öldürmek yerine, yumurta zarı üzerinde alerji (irrentancy) testleri yapabilir, hücre kültürlerinden aşı üretebilir, kan örneklerini kullanarak gebelik testleri yapabiliriz. İlaç testlerinde yalnızca insan dokusu ve bilgisayardan yararlanan bir şirket olan Pharmagene Laboratories’in kurucularından Gordon Baxter şöyle diyor: “İnsan genleri hakkında bilgi sahibi olduktan sonra dönüp tekrar hayvanlar üzerinde test yapmanın ne anlamı var?”

Kaynak: www.sesonline.net

Bugünün insanında bence 3 şey eksik; şüphe, eleştiri, öfke duygusu. 4. sünü de Yıldırım Türker’den alayım. Utanç duygusu…

Dokunulmaz, tartışılmaz konularımız o kadar çok ki, o kadar uzun süre bunlara kimse dokunmamış ki kadri mutlak haline gelmiş, küflenmiş, kokuyor ancak hala elimize, ayağımıza dolaşmaya devam ediyor. Doğrunun ne olduğu tartışmasını veya bence sen de haklısın söylemini bir kenara bırakarak – ki insanda bir omurga olabilsin- şunu iddia edebiliriz kabaca; bir şeyin doğru olup olmadığının araştırması yapılır. Doğru dendiği için bir şey doğru olamayacağı gibi aksi de söz konusu olamaz. İnsan bir bakış açısı edinir kendine dünyayı yorumlayabilmek için. Zahmetli bir süreçtir. Bunun için okumak, yazmak, meraklı olmak gerekir. Bu bakış açısı sayesinde bir filtreye sahip olur. Ona sunulan bilgileri, bilgi parçacıklarını değerlendirirken araştırır, süzer, destekler, besler, eler. Ve bu süreç bitmez. Çünkü edinilen bilgilere sürekli yeni bilgiler eklenir.

Bir örnek vermek gerekirse, “hayvan deneyleri” diyelim. Doğru ne der? Hayvan deneyleri gereklidir, tıp alanındaki gelişmeleri buna borçluyuz. Aşılar, ilaçlar… Hemen arkasından şu da mutlaka eklenir; bu deneyleri hayvanlara değil de insanları mı yapacağız? Ben bu konuda uzman değilim. Olabilecek zamanım da yok dolayısıyla böyle bir konu açılınca basit yollar izleyerek bir sonuca varırım.

Şu aşamalardan geçerim özetle;

1- Bana doğru olarak sunulan şeyden şüphe ederim.

2- Söz konusu olan deneyler başka bir canlının acı çekmesine, ölmesine sebep olduğundan alternatifler olabilir mi diye düşünürüm. Bu alternatifleri öğrenme – her zaman en az bir alternatif vardır- ihtiyacı hissederim.

3. Bu deneylerin neye hizmet ettiği hakkında bilgi sahibi olmaya çalışırım. Akıl yürütürüm.

4. Dünyanın dişlilerinin kimleri öğüttüğünü bildiğimden deneylerin amacının son tahlilde insanlık yararına değil, kar amacıyla yapıldığını aklımda tutarım. Üretilecek olan raflarda yerini alacak bir maldır çünkü.

6- Son olarak sürecin nasıl işlediğini, kuralları, yasaları ve alternatifleri öğrenmişimdir. Ardından eleştiri gelir.

7- Eleştiri yetmez çünkü yapıcı veya yıkıcı yaptığınız eleştri ve fikirleriniz parasal olarak bir değere sahip olmadığından bu mekanizmanın sahipleri tarafından dikkate alınmaz, önemsenmez. Ardından doğal olarak öfke ve utanç duygusu gelir. Utanç zedeler, hasta eder, öfke ise yaratıcı bir duygudur. Çekirdek çitleyerek kurtulamazsınız.

Bu öfke değiştirecek, dönüştürecek, yıkacak ve yeniden yapacak güçtür.